Συνολικές προβολές σελίδας

ΠΟΝΤΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ



Περιγραφή

Στους ποντιακούς χορούς, οι άνδρες και οι γυναίκες σχηματίζουν συνήθως κύκλο και πιάνονται από τους καρπούς. Χορεύουν με στητό το σώμα, τα πόδια ελαφρά ανοιχτά και τα χέρια άλλοτε υψωμένα και άλλοτε με λυγισμένους τους αγκώνες. Το σώμα ακολουθεί, με πιστά ρυθμικές και συγχρονισμένες κινήσεις (ιδίως των γλουτών), τα μικρά βήματα των ποδιών. Οι ποντιακοί χοροί εκτελούνται με συνοδεία μουσικής από κεμεντζέ που παίζει ο κεμεντζετζής (λυράρης), ο οποίος συχνά στέκεται στο κέντρο του κύκλου. Κατά τις υπαίθριες γιορτές, η μουσική προέρχεται από τουλούμ (ασκί, γκάιντα) και ταούλ (νταούλι, ζουρνά) ή κεμεντζέ και ντέφι.

Ιστορική αναδρομή

Αρχικά, καθένας από αυτούς τους χορούς είχε συγκεκριμένη γεωγραφική κατανομή στην περιοχή του Πόντου. Ο μεγάλος αριθμός και η ποικιλία των χορών οφείλονταν στη γεωμορφολογία του ποντιακού χώρου. Αυτή η γεωμορφολογία, με την ύπαρξη της μεγάλης οροσειράς των Ποντικών Άλπεων (αρχ. Παρυάρδης, τουρκ. Doğu Karadeniz Dağları], η οποία χωρίζει τον Πόντο σε ορεινό και παράλιο, και την πληθώρα ποταμών και πηγών, έκανε δύσκολη και περιορισμένη την επικοινωνία μεταξύ των περιοχών.
Έτσι, στους χορούς του Πόντου υπάρχουν δύο βασικές γεωγραφικές διακρίσεις. Η μία διαχωρίζει το δυτικό Πόντο (πχ Σινώπη, Νεοκαισσαρία, Σαμψούντα) από τον ανατολικό (πχ Τραπεζούντα,Αργυρούπολη, Κερασούντα, Ορντού, Ματσούκα, Χερίαινα, Καρς κα). Η άλλη διάκριση είναι μεταξύ ορεινού Πόντου (πχ ορεινές περιοχές Αργυρούπολης και Ματσούκας) από τον πεδινό (πχ πεδινές περιοχές Τραπεζούντας και Σουρμενον). Τέλος, καθοριστικό ρόλο στη συγκρότηση της ποντιακής μουσικοχορευτικής ταυτότητας, έπαιξε η επίδραση αρχαιοελληνικόν, βυζαντινών, λαζικών, νοτιορωσικών και τουρκικών στοιχείων.
Μετά τη μικρασιατική κατασροφή και την ανταλλαγή πληθυσμών του 1923, η αίσθηση της προσφυγικής αλληλεγγύης μεταξύ των Ποντίων της Ελλάδας οδήγησε στη συγκρότηση μιας συλλογικής και κοινής πολιτισμικής ταυτότητας, με κοινά χαρακτηριστικά, και ενός κοινού χορευτικού ρεπερτορίου.


Χαρακτηριστικοί ποντιακοί χοροί

Πιο γνωστοί ποντιακοί χοροί είναι ο πολεμικός χορός σέρα, τον οποίο πολλοί ταυτίζουν με τον αρχαίο πυρρίχιο και ο χορός πιτσάκ ή χορός των μαχαιριών.
  • Ανεφορίτσσα
  • Ανεφορίτσα είναι το όνομα ποντιακού χορού που χορευόταν στη Γαλίαινα της Τραπεζούντας. Είναι μια μορφή σερανίτσας με μονό τικ (δύο επιτόπια τριαράκια), με πιάσιμο από τις παλάμες και λυγισμένους τους αγκώνες, με 4 βήματα προς τα δεξιά και 4 προς τα αριστερά. Το δεξί πόδι προπορεύεται και το αριστερό ακολουθεί. Τα χέρια δεν κινούνται. Ο χορός κινείται προς τα αριστερά. Σαν όργανο χρησιμοποιείται η λύρα (κεμεντζές). Ο χορός είναι μικτός κλειστός κύκλος. Ο ρυθμός είναι πεντάσημος (5/8).
    Συνοδεύεται από τον εξής ποντιακό στίχο: «Κόρη κατήβα σο μαντρίν ελίεν η κιζέλα εφώταξεν ο πρόσωπος άμμον ντο εν ημέρα.»
    Έίναι ο ίδιος χορός με την Κιζέλα μόνο που τον συναντάμε και σε διπλό τικ. Και οι δύο έχουνε την ίδια μουσική και συνοδεύονται από το ίδιο τραγούδι. Πήρε την ονομασία από τον στίχο του τραγουδιού.

  • Από παν και κα
  • Από Παν Και Κα είναι ποντιακός χορός της περιοχής Ματσούκας (Τραπεζούντα). Σαν βάση έχει το Τικ, εξ ου και η άλλη ονομασία του, Τικ Ακ Νταγ Ματέν. Χορεύεται με μικρά επιτόπια πηδηχτά βήματα εναλλάξ. Οι χορευτές αγκαλιάζονται από τη μέση, κοντά ο ένας στον άλλο.Τον ίδιο χορό συναντάμε και με άλλες ονομασίες στην περιοχή της Ματσούκας. Τα όργανα που συνόδευαν το χορό ήταν συνήθως λύρα ή γκάιντα ή ζουρνάς με όργανο συνοδείας το νταούλι. Ο χορός είναι μικτός, κλειστός κύκλος. Ο ρυθμός είναι πεντάσημος 5/8.

    Τρόπος χορού

    Χορεύεται με πιάσιμο από τους ώμους και στο ξεκίνημά του με το δεξί πόδι θυμίζει Χασαποσέρβικο. Τα επιτόπια βήματα είναι διπλό Τικ (4 τριαράκια). Ο πρώτος κρατάει μαντίλι. Τα μουσικά όργανα που συνοδεύουν το χορό είναι βιολί (που παίζεται κάθετα όπως η ποντιακή λύρα) και ούτι. Ως όργανο συνοδείας χρησιμοποιούσαν καμιά φορά ντέφι. Σπανιότερα χρησιμοποιούσαν ζουρνά με νταούλι. Χορεύεται κυκλικά. Ο ρυθμός είναι επτάσημος 7/8.

    Παραλλαγές

    • Αγκαλιαστόν: Ονομασία του ίδιου χορού στην περιοχή της Γαλίαινας, με διαφορετική μουσική και τραγούδι.
    • Καπικεάτκον: Η ονομασία του ίδιου χορού στα χωριά κοντά στην Λιβερά όπου χορευότανε με το τραγούδι Εσκέρτε ο Γιακούπαγας, Ελένε μου τέρεν την τιμασίας, ωφ ωφ.


    Ιστορικά στοιχεία

    Ο χορός ονομάζεται και Ακ Νταγ Ματέν από την ομώνυμη περιοχή, που βρίσκεται κοντά στην Άγκυρα από όπου οι κάτοικοι πήραν την ονομασία Αγκαραλήδες. Μετακινήθηκαν εκεί μετά το 1800 με το κλείσιμο των μεταλλείων της Αργυρούπολης λόγω Χαλάι. Ουσιαστικά δεν πρόκειται για χορό αλλά για μια χορευτική έκφραση όπου κατά την διάρκεια ενός γλεντιού ή κατά την επιστροφή αυτών που διασκέδαζαν στα σπίτια τους, βάζοντας το λυράρη στη μέση τραγουδούσαν και χόρευαν σε ρυθμό μονού Τικ, περπατώντας ή σταματώντας στο δρόμο.


  • Αρματσούκ
  • Αρματσούκ ή Ελματσούκ ονομάζεται ο Ποντιακός χορός που χορεύτηκε από Πόντιους των περιοχών Καυκάσου και Σεβαστείας και συγκεκριμένα στο Καρς. Κύριο συνοδευτικό όργανο είναι η λύρα και λιγότερο τα υπόλοιπα. Ο ρυθμός είναι δίσημος 2/4 ή 4/8.


  • Αρχουλαμάς 
  • Είναι ποντιακός χορός από την περιοχή της Μπάφρας. Τα όργανα που χρησιμοποιούνται ο ζουρνάς και το νταούλι ή λύρα και κεμανές. Χορεύεται σε κλειστό κύκλο από άντρες και γυναίκες. Ο ρυθμός είναι 9/8.


  • Ατσαπάτ
  • Το ατσαπάτ [atʃaˈpat] είναι ένας ποντιακός χορός  από τα Πλάτανα



Προέλευση και όνομα

«Ατσαπάτ» είναι η ποντιακή προφορά της τουρκικής ονομασίας των Πλατάνων, (Ακτσαμπάτ,τουρκ.Akçaabat). Τα Πλάτανα είναι μια πόλη στα δυτικά της Τραπεζπύντας. Η περιοχή φημίζεται ότι έβγαζε τους καλύτερους πυρριχιστές, χορευτές.

Περιγραφή χορού

Πρόκειται για μία μορφή αργής σέρρας (πυρρίχιος χορός) που συνοδεύεται από τραγούδι. Παραδοσιακά χορευόταν μόνο από άντρες. Ο χορός έχει βάση το τικ διπλό με διάφορες φιγούρες (με έντονο τρέμουλο) κατά την διάρκειά του, κατόπιν παραγγέλματος. Παίζεται από όλα τα μουσικά όργανα. Με την ίδια ονομασία, σε διαφορετική μουσική και διαφορετικό τραγούδι, συναντάμε το χορό στην περιοχή της Ματσούκας, όπου χορευόταν και από γυναίκες. Σήμερα ο χορός χορεύεται σε ενότητα, με πρώτο το αργό κομμάτι ατσαπάτ και μετά την γρήγορη συνέχεια με την σέρρα. Ο ρυθμός είναι επτάσημος 7/8.


  • Γετίερε
  • Ο Γετίερε είναι ποντιακός χορός της περιοχής Αργυρούπολης (Κιουμούς χανέ) που αλλιώς λέγεται Γεντί Αρά που σημαίνει εφτά μικρά δρομάκια (γεντί = εφτά και αρά = δρόμος) ή Γεντί Αράτς που σημαίνει ο χορός των εφτά διαγωνιζόμενων (γεντί = εφτά και αράτς = διαγωνισμός). Ως βάση έχει το Διπάτ. Συνήθως παίζεται με λύρα χωρίς τραγούδι. Χορεύεται σε κλειστό κύκλο. Ο ρυθμός είναι εννεάσημος 9/8, ενώ ο χορός έχει 12 βήματα.


  • Γιουβαρλαντουν
  • Το γιουρβαλαντούν ή γιουβαρλαντούμ είναι αντάρτικος χορός που προέρχεται από την περιοχή της Πάφρας του Δυτικού Πόντου. Τα βήματά του είναι τα ίδια με του μονού ομάλ μόνο που είναι πιο γρήγορα. Τα χέρια σε κατακόρυφη στάση κουνώντας τα μπρος-πίσω σύμφωνα με το ρυθμό. Ο χορός χορεύεται σε μεικτό (άνδρες-γυναίκες) ημικύκλιο.




    • Εταίρε
    • Το εταιρέ ή έταιρε είναι ένας παραδοσιακός ποντιακός χορός από την περιοχή της Τραπεζούντας. Χορεύεται σε ρυθμό 5/8.
    • Περιγραφή βημάτων με λέξεις

      1. Όπως είναι τα πόδια δίπλα...το αριστερό πόδι πάει αριστερά και πίσω.
      2. Το δεξιό πόδι ακολουθεί και πάει μπροστά και δεξιά από το αριστερό πόδι.
      3. Το αριστερό πόδι ακολουθεί αριστερά από το δεξί πόδι ώστε να είναι δίπλα τα πόδια.
      4. Το δεξιό πόδι πάει μπροστά και δεξιά από το αριστερό πόδι, αλλά με τέτοιο τρόπο ώστε το πόδι να στραφεί προς το κέντρο.
      5. Το αριστερό πόδι ακολουθεί από πίσω και αριστερά από το δεξιό πόδι και στρέφεται προς το κέντρο.
      6. Κάνω ένα "τριαράκι" δεξιά. (όπως φαίνεται στο βίντεο)
      7. Κάνω ένα "τριαράκι" αριστερά.
      8. Ξανά ένα "τριαράκι" δεξιά.
      9. Το αριστερό ξεκινάει μπροστά και κάνουμε ένα "τριαράκι" μπροστά.
      10. Μετά το "τριαράκι" το δεξιό πόδι πάει δίπλα απο το αριστερό.


    • Καλόν κορίτς
    •  προέρχεται από την περιοχή της Ματσούκας, κοντά στην Τραπεζούντα. Πήρε την ονομασία του από το στίχο του τραγουδιού: Καλόν κορίτς, καλόν κορίτς καλόν κ ευλογημένον σην χόραν φαίνεται άχκεμον, σε μέν εν φωταγμένον (Καλό κορίτσι κι ευλογημένο, στους ξένους φαίνεται άσχημη, σε μένα πανέμορφη). Είναι μια μορφή διπλού τικ.


    • Κιζέλα
    • Η Κιζέλα είναι ένας ποντιακός χορός. Είναι ο ίδιος χορός με την Ανεφορίτσα μόνο που τον συναντάμε και με τα 4 τριαράκια του Τικ' διπλόν. Και οι δύο έχουνε την ίδια μουσική και συνοδεύονται από το ίδιο τραγούδι. Πήρε την ονομασία από τον στίχο του τραγουδιού.
    • Εκτέλεση βημάτων

      Η λαβή των χεριών είναι από τις παλάμες με λυγισμένους τους αγκώνες. Ξεκινώντας με το δεξί πόδι κάνουμε 4 πλάγια βήματα προς τα δεξιά με το αριστερό να ακολουθεί ελαφρώς πιο πίσω. Τα ίδια βήματα γίνονται και προς την αντίθετη κατεύθυνση ελαφρώς μεγαλύτερα με το δεξί πάλι να προπορεύεται και το αριστερό να ακολουθεί. Κατόπιν κάνουμε δύο τριαράκια επιτόπου. Σε όλη τη διάρκεια του χορού το σώμα είναι κάθετο και βλέπει προς το κέντρο του κύκλου. Ο χορός κινείται προς τα αριστερά Ο χορός είναι μεικτός, κλειστός κύκλος. Ο ρυθμός είναι πεντάσημος (5/8).

    • Κότσαρι
    • Το κότσαρι [ˈkoʧæri] είναι ένας από τους γνωστότερους ποντιακούς χορούς και ίσως ο περισσότερο φημισμένος ποντιακός χορός μετά τον χορό σέρρα. Οι χορευτές πιάνονται από τους ώμους σε κύκλο ή ημικύκλιο. Τα βήματα-μέτρα του χορού είναι οκτώ και χωρίζονται σε δύο χορευτικές εικόνες. Η πρώτη χαρακτηρίζεται από τα τέσσερα πρώτα μέτρα, στα οποία εκτελούνται δυο κουτσά βήματα και δύο επιτόπιες αναπηδήσεις πάνω στην αριστερή φτέρνα. Τα επόμενα τέσσερα είναι απλά και μεταφέρουν το χορό προς τα δεξιά. Ο χορός κότσαρι παραδοσιακά ήταν αντρικός χορός. Σήμερα συμμετέχουν σε αυτόν και γυναίκες
    • Προέλευση και όνομα

      Το όνομα του χορού προέρχεται από τον τρόπο που χορεύεται. Συγκεκριμένα, τα δύο κουτσά βήματα (κοτσά) εκτελούνται στα πρώτα τέσσερα μέτρα του χορού με χτύπημα της φτέρνας (ποντιακά κότσ'[koʧ]) στο έδαφος.
      Το κότσαρι είναι χορός του ανατολικού Πόντου από το Καρς όπως των περιοχών της Αργυρούπολης και του Παϊπούρτ, αλλά κυρίως χορευόταν από τους Έλληνες του Καυκάσου. Ήταν ακόμη γνωστός στην περιοχή της Ματσούκας.
      Ο χορός κότσαρι εντάσσεται στην ομάδα των ίσιων κουτσών χορών οι οποίοι έχουν ως χαρακτηριστικό τα κουτσά βήματα. Γνωστοί χοροί της ομάδας αυτής είναι χοροί από τα νησιά του Αιγαίου, την Κρήτη  και γενικότερα στην Μικρά Ασία. Συνεπώς ο γρήγορος και δίσημος ρυθμός του χορού κότσαρι είναι αντίστοιχος με τη σούστα  της Ρόδου και το μαλεβιζιώτικο- καστρινό χορό της Κρήτης.



    • Λετσίνα


    • Μαντήλια
    • Τα μαντήλια είναι ποντιακός ελεύθερος, ζευγαρωτός χορός της περιοχής Κιουμούς Ματεν.
      Οι χορευτές κρατούσαν με τα δύο χέρια ένα μαντήλι το οποίο κατά διαστήματα διασταύρωναν ή περνούσαν το ένα μέσα από το άλλο φροντίζοντας να σχηματίζουν σταυρό. Χορευόταν ως επί το πλείστον στις γαμήλιες πομπές. Τα συνηθισμένα όργανα ήταν το βιολί και το ούτι. Ο ρυθμός είναι πεντάσημος 5/8.

    • Ομάλ, με τις εξής παραλλαγές
      • Αργόν
      • Τρομαχτόν
      • Σο γόνατον
      • Λανγκευτόν (δηλαδή πηδηχτός)
      • Καρσλίδικον (δηλαδή από το Καρς)
      • Διπλόν
      • Ουτσαϊ
      • Το Ούτσαϊ είναι ποντιακός χορός. Χορεύεται σε δέκα βήματα και τον χαρακτηρίζει το έντονο τρέμουλο. Προέρχεται από την περιοχή της Νικόπολης. Είναι γνωστός επίσης και σαν Ούτσαλτι (3-6 στα Τούρκικα), ή Ουτσαγιαχ Κουνιχτόν (Αξίκιοι) ή και Ομάλ Γαρασάρης, ονομασια του χορου που δωθηκε στην Ελλάδα. Η θέση των χεριών κατα την διαρκεια του χορού μπορούν να ειναι σε κατακόρυφη θέση με πολύ έντονο τρέμουλο στα χέρια η σε ανάταση στα 3 πρώτα βήματα, η με λυγισμένους τους αγκώνες προς το κέντρο του κύκλου. Επίσης τα χερια στα 3 πρώτα βήματα μπροστά μπορουν να κανουν την κίνηση πίσω εμπρός πίσω ανάλογα με τον ρυθμό. Με αυτή την ιδιετερότητα χορευόταν ο χορός στά χώριά Καρακεβεζίτ, Κόρατσα, Κοινίκι.


      • Πιτσάκ ή Χορός των μαχαιριών















        • Σέρρα
        • Σπουδαιότερος από του χορούς του Πόντου είναι ο Πυρρίχιος (χορός της φωτιάς) που αποτελεί αρχαιοελληνική πολιτισμική κληρονομιά. Τον χόρεψαν οι Κουρίτες, οι Αθηναίοι στα Παναθίναια και οι Λάκωνες στα Διοσκούρεια. Οι Έλληνες του Πόντου τον διατήρησαν ζωντανό έως τις μέρες μας.
          Ο Πυρρίχειος είναι οπωσδήποτε πολεμικός χορός και χορεύεται με όπλα. Ο Αριστοφάνης (450-388 π.Χ) αναφέρει ότι αυτός ο χορός ήταν στρατιωτικός και ένοπλος, ο δε Πλάτων (427-347 π.Χ.) περιγράφει τον Πυρρίχειο ως πολεμικό χορό με φάσεις άμυνας και επίθεσης και με τους χορευτές παρατεταγμένους με τα όπλα τους σε στρατιωτική διάταξη. Ο Όμηροςτον θεωρούσε ως ένα από τους σπουδαιότερους χορούς. Ο Πυρρίχειος χορός λέγεται και Σέρρα, επειδή χορευόταν κυρίως κοντά στον ποταμό Σέρρρα της Τραπεζούντας.
          Οι γρήγορες κινήσεις του σώματος, η σύσφιξη των χορευτών μεταξύ τους, η βίαια στροφή των ποδιών στο δάπεδο, οι συσπάσεις των μυών του σώματος, ο ενθουσιασμός που καταλαμβάνει τους θεατές όταν βλέπουν τους χορευτές, όλα αυτά προσδίδουν αίγλη και πρωτοτυπία στο χορευτικό αυτό σύμπλεγμα. Μπορεί κάποιος να κατατάξει τον Πυρρίχειο μεταξύ των διασημοτέρων χορών.
          Παλαιότερα, ο Πυρρίχειος λεγόταν στην Κύπρο "πρόλις", στην Μακεδονία "τελεσίας", στην Κρήτη "ορδίτης ή επικρήδιος" στη Θράκη "κλαβρισμός". Παραλλαγές του, σήμερα, στην Κρήτη, είναι ο Πεντοζάλης (ή Πεντοζάλη) και ο πηδηχτός.



        • Σερανίτσα ή Ψευτοσέρα


        • Τίταρα Αργυρούπολης
        • Τα Τίταρα είναι ποντιακός χορός από την Αργυρούπολη του Πόντου (Κιουμούς Χανέ). Η μουσική του παίζεται με όλα τα μουσικά όργανα. Ο ρυθμός είναι εννέασημος 9/8. Τα βήματά του είναι σχεδόν όμοια με τον χορό Διπάτ. Ο χορός συνοδεύεται κύρίως από βιολι και λύρα


        • Τικ μονό
        • Το Τικ Μονό είναι ποντιακός χορός από την περιοχή Ματσούκας (Τραπεζούντα). Είναι πλούσιος σε μουσικές παραλλαγές και τραγούδια. Παίζεται με όλα τα μουσικά όργανα του Ανατολικού Πόντου. Χορεύεται σε κλειστό κύκλο. Ο ρυθμός είναι πεντάσημος 5/8. Το πιάσιμο είναι από τις παλάμες με τα χέρια λυγισμένα στους αγκώνες.


        • Τρυγόνα
        • Με την ονομασία τρυγόνα (θηλυκό τρυγόνι) φέρεται ένας από τους λιγότερο γνωστούς ποντιακούς χορούς
          Πρόκειται για σχετικά βουκολικό κεφάτο σιγανό χορό, απλό στη μορφή του, με το χαρακτηριστικό του αριστερόστροφου, ανήκει δηλαδή στους λίγους ποντιακούς χορούς, που χορεύονται από δεξιά προς τα αριστερά. Οι κινήσεις του χορού παρουσιάζουν την κίνηση της κρυμμένης τρυγόνας ανάμεσα σε θάμνους και ξερόκλαδα. Ο ρυθμός του παρουσιάζει δύο μορφές: Παίζεται ως δίσημος (2/4), όπως δηλαδή και το μονό ομάλ, αλλά και γρηγορότερα ως τρίσημος (5/8) όπως το τικ. Ο χορός τρυγόνα παραδοσιακά ήταν γυναικείος χορός, σήμερα όμως χορεύεται και από άντρες.

          Στίχοι

          Μετά από κάθε στίχο ακολουθεί το ρεφρέν: η Τρυγόνα, η κορώνα.
          Ακεί πέρα σ' ορμανόπον,
          έστεκεν κι εποίνεν ξύλα.
          Τα ξύλα τ'ς έταν οξέας,
          κι άντρας ατ'ς έτον μυξέας.
          Πορπατεί και πάει ομάλα,
          το ορταρόπα τ'ς αρνομάλλα.
          Πορπατεί και πάει τίκα
          τ' ορταρόπα τ'ς είν' τιφτίκα.

          Ερμηνεία

          Κατά λαογραφική παραλλαγή το κείμενο του συγκεκριμένου τραγουδιού που συνοδεύει το χορό αναφέρεται στη γυναίκα ενός μυξιάρη και οκνηρού άντρα ο οποίος είναι ανίκανος να φέρει ξύλα από το δάσος. Το όνομα που δίνεται στη γυναίκα αυτή στο τραγούδι είναι «Τρυγόνα». Αντί για τον άντρα της ξεκινά η ίδια να πάει στο δάσος, να κόψει και να κουβαλήσει τα ξύλα στο σπίτι. Βάσει μιας πρώτης εξήγησης το όνομα «Τρυγόνα» ήταν γυναικείο όνομα αρκετά συνηθισμένο στους Έλληνες της Μαύρης Θάλασσας. Μια άλλη εξήγηση λεει ότι το όνομα της γυναίκας παραπέμπει απευθείας στο πουλί τρυγόνα, που συχνά αναφέρεται στα δημώδη άσματα (τρυγόνι μ' = αγάπη μου), την κίνηση της οποίας ερμηνεύει και ο χορός.

          Βήματα χορού

          Οι χορευτές της "τρυγόνας" χορεύουν διατηρώντας την ελάχιστη απόσταση κατά πλευρά μεταξύ τους κρατώντας ο ένας την παλάμη του άλλου και έχοντας τους αγκώνες κεκλιμένους κατά 90 μοίρες (σαν κλειστές φτερούγες). Με την έναρξη του χορού στρέφοντας το κεφάλι τελείως αριστερά όλοι μαζί επιχειρούν δύο ρυθμικά βήματα πλάγια αριστερά, στη συνέχεια στρέφοντας το κεφάλι τελείως μπροστά επιχειρούν δύο ρυθμικά επιτόπου βήματα όπου και επαναλαμβάνεται από την αρχή την ίδια κίνηση μετακινούμενος έτσι όλος ο χορός αριστερόστροφα μέχρι να ολοκληρωθεί ο κύκλος και να επανέλθουν οι χορευτές στην αρχική θέση, όπου στο τέλος υψώνουν ενωμένα τα χέρια προς τα πάνω δηλώνοντας το πέταγμα της τρυγόνας.





        • Τσουρτούγουσουζ
        • Ποντιακός χορός που στα τούρκικα σημαίνει πλάτη κοπέλας (τσούρτ = πλάτη, κούζ = κόρη). Είναι από το Κιουμούς Ματεν. Ξεκινάει πολύ αργά και χορεύεται σαν διπλό τικ με τα χέρια σε διαρκή κίνηση. Στην πορεία ο ρυθμός αυξάνεται μέχρι να γίνει πολύ γρήγορος. Παίζεται με βιολί, ούτι και κεμανέ, σπανιότερα με ζουρνά. Υπάρχει μόνο ένας σκοπός του χορού χωρίς τραγούδι. Ο ρυθμός είναι δίσημος 2/4.



        • Χάλα χάλα 
        • Είναι χορός της περιφέρειας Κακάτσης (Αργυρούπολη, σημ. Gümüşhane). Παιζόταν συνήθως με λύρα (κεμεντζέ) και συνοδευόταν από τραγούδι. Χορεύεται σε κλειστό κύκλο. Ο ρυθμός είναι εννεάσημος 9/8.


        Πηγές


        Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More